Acid uric (axit uric) là gì, bao nhiêu là cao & nên ăn gì

Đánh giá bài viết

Acid uric là gì

Acid uric (axit uric) là gì?

Acid uric là một dạng hợp chất dị vòng của hydro, oxi, nitơ, cacbon, công thức hóa học là C5H4N4O3. Acid uric tạo thành những ion với muối hay còn được gọi là axit urat (urat) như amoni acid urate.

Đặc điểm của acid uric:

  • Acid uric tạo ra ở trong cơ thể do quá trình thoái hóa các nhân purin. Tiếp theo chúng được hòa tan vào trong máu, sau đó nó được đưa đến thận rồi thải ra ngoài qua đường nước tiểu.
  • Chỉ số acid uric quyết định khả năng chẩn đoán xem bệnh nhân có mắc bệnh gút hay không, phản ánh mức độ nguy hiểm người bệnh đang ở giai đoạn nào.
  • Acid uric là một sản phẩm chuyển hóa các chất đạm có nhân purin, tìm thấy nhiều trong thực phẩm như phủ tạng động vật, cá biển, đậu Hà Lan hoặc đồ uống như bia, rượu…

Acid uric cao

Acid uric tăng cao khả năng cao là vì quá trình cung cấp, tăng tạo, giảm thải trừ acid uric qua thận gặp vấn đề. Nồng độ acid uric cao kéo dài có nguy cơ dẫn tới viêm khớp, phần lớn là bị bệnh gout. Những hạt lắng đọng trong, xung quanh khớp làm cho hậu quả viêm, sưng, đau khớp trở nên nghiêm trọng. Hiện tượng lắng đọng dưới da tạo ra những hạt tophi, gây sỏi thận hoặc suy thận.

  • Thận đào thải acid uric qua nước tiểu nhưng vì đa số mọi người đều ăn những đồ ăn nhiều đạm, uống bia rượu nhiều khiến tăng acid uric hoặc chức năng thận suy giảm làm giảm đào thải acid uric khiến cho lượng acid uric trong máu tăng cao.
  • Trong thời gian đầu nồng độ acid uric máu tăng cao nhưng chưa xuất hiện triệu chứng của gout cấp. Giai đoạn này gọi là “tăng acid uric máu”, chứ chưa phải bệnh gout. Khi lượng acid uric máu tăng cao trong một thời gian sẽ lắng đọng cá tinh thể urat ở khớp gây ra những đợt viêm khớp cấp (cơn gút cấp). Thời điểm đó tăng acid uric máu đã phát triển thành bệnh gút.
  • Khi bị tình trạng tăng acid uric máu, bạn hãy thật cảnh giác với bệnh gút đồng thời hãy quan tâm kiểm soát chỉ số này trước khi xuất hiện cơn gout cấp.

Acid uric bao nhiêu là cao

Chi số acid uric ở mức độ an toàn:

– Nam: nhỏ hơn 420 µmol/l (7mg/dl

– Nữ: nhỏ hơn 360 µmol/l (6mg/dl)

Chỉ số Acid uric được sinh ra để đánh giá nồng độ acid uric trong máu, đây là một yếu tố cần chú ý khi chẩn đoán gout chứ không phải là tiêu chuẩn duy nhất để xác định bệnh gout.

Chỉ số acid uric tốt nhất cho cơ thể là ở mức dưới 6mg/dl sẽ tránh được nguy cơ mắc bệnh gout. Nồng độ acid uric ở mức 6-7mg/dl là chỉ số an toàn bình thường.

mg/dlµmol/lmmol/l                                       Đánh giá
<6<350<0,35Mức tốt: Không có sự hình thành những tinh thể urat, giải phóng những tinh thể urat lắng đọng quanh khớp.
6-7350-4000,35- 0,4Cảnh báo nguy cơ: xuất hiện triệu chứng tê, ngứa, đỏ da, hoặc một số dấu hiệu bệnh gout.
>7>400> 0,4Mức báo động: tinh thể urat được hình thành nhiều hơn, chúng lắng đọng và không được giải phóng tạo thành những cục tophy (tophi). Tình trạng này nếu không có biện pháp kiểm soát sẽ ngày càng xấu đi.

Acid uric cao nên ăn gì

  • Chuối nhiều kali
  • Táo chứa axit malic hạ acid uric trong máu
  • Quả anh đào nhiều vitamin C
  • Ăn nho tăng quá trình đào thải acid uric
  • Dứa nhiều axit hữu cơ
  • Quả kiwi giàu vitamin C giúp tan chảy acid uric và đào thải chúng khỏi cơ thể. Kiwi cũng giàu kali làm giảm acid uric trong máu giữ chúng ổn định làm giảm nguy cơ bệnh gút.
  • Cần tây giúp thanh nhiệt, lợi tiểu, hạ huyết áp, nhuận tràng. Khi bị gút bệnh nhân thường có biểu hiện sốt, sưng, đau, nóng đỏ ở khớp, sử dụng nước ép cần tây giúp hạ sốt, giảm sưng đau hiệu quả.
  • Gạo nếp không chứa muối phù hợp với bệnh nhân mà hàm lượng acid uric cao. Chất xơ thô ở gạo nếp rất tốt với hệ tiêu hóa, dạ dày, giúp đào thải acid uric, ngăn ngừa bệnh gout.
  • Khoai tây có đặc tính dễ hấp thu, hỗ trợ tiêu hóa. Hàm lượng kali ở khoai tây lớn giúp cơ thể đào thải acid uric ra ngoài, giảm nguy cơ bị bệnh gút, suy thận, bệnh tim mạch.
  • Trứng giàu vitamin E giúp lưu thông các mạch máu gần khớp, cải thiện sưng, viêm khớp khi bị gout.
  • Sữa nhiều protein và kali nên uống sữa thường xuyên loại sữa ít béo, không đường.
  • Rau cần: với tính mát, vị ngọt giúp thanh nhiệt, lợi thuỷ, khu phong và lợi thấp. Rau cần giàu sinh tố, khoáng chất, không chứa nhân purin.
  • Súp lơ: giàu sinh tố C, ít nhân purin (mỗi 100g có dưới 75 mg). Súp lơ có tính mát, vị ngọt giúp thanh nhiệt, lợi tiểu, thông tiện thích hợp cho người acid uric máu cao.
  • Dưa chuột: kiềm tính, giàu sinh tố C, muối kali, nước, tác dụng lợi niệu nên người bị gout nên ăn nhiều. Dưa chuột tính mát, vị ngọt, công dụng lớn thanh nhiệt lợi thuỷ, sinh tân chỉ khát, giải độc nên loại rau có khả năng bài tiết tích cực acid uric qua đường tiết niệu.
  • Cải xanh: kiềm tính, giàu sinh tố C, muối kali, không có nhân purin, giúp giải nhiệt trừ phiền và thông lợi tràng vị.
  • Các loại cà: Cà pháo, cà bát, cà tím… giúp hoạt huyết tiêu thũng, thanh nhiệt chỉ thống, khứ phong thông lạc. Chuyên gia cho biết, cà còn có công dụng lợi niệu ở một mức độ nhẹ.
  • Cải bắp: không có nhân purin, giàu sinh tố C, giúp lợi niệu. Trong sách Bản thảo cương mục thập di có ghi: “cải bắp có tác dụng bổ tinh tủy, lợi quan tiết (có lợi cho khớp), lợi ngũ tạng lục phủ, thông kinh hoạt lạc” vì thế đây là loại thực phẩm rất tốt với người acid uric trong máu cao.
  • Củ cải: Với tính mát, vị ngọt, từ xưa đã được sử dụng để “hành phong khí, trừ tà nhiệt”, “lợi quan tiết”, “trừ phong thấp” được các bệnh nhân thống phong hoặc phong thấp sử dụng thường xuyên. Củ cải là một loại rau kiềm tính, chứa nhiều sinh tố và nước và không có nhân purin.
  • Một số loại thực phẩm khác như: cà rốt, cà chua, hạt dẻ, măng, mướp, mơ, dưa gang, cải trắng, hạnh đào, mã thầy, hành tây, đào, mía, cam, quýt…
  • Ngoài ra bạn cũng nên tăng lượng nước uống tinh khiết trong ngày để kích thích đào thải acid uric ra ngoài cơ thể.

Những người có chỉ số Acid uric cao cũng nên kiêng, hạn chế những loại thực phẩm chứa nhiều nhân purin như: nội tạng động vật (gan, não, thận, tụy…). Các loại thị: thịt lợn, thịt dê, thịt chó, thịt bò, thịt cừu, thịt hun khói, thịt gà, thịt vịt, chim cút, thịt ngan, thịt ngỗng. Một số loài hải sản như: cá chép, cá chạch, cá hồi, cá thờn bơn, lươn, nghêu, sò, cua…
Các bài viết của thoatvidiadem.net chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị

Chia sẻ
Giảng viên khoa Y học cổ truyền của Đại học y dược thành phố Hồ Chí Minh. Cố vấn cao cấp người đã tâm huyết đưa ra bài thuốc An Cốt Nam tiên phong điều trị hiệu quả bệnh thoát vị đĩa đệm không cần phẫu thuật.

Đặt câu hỏi

Mời nhập câu hỏi của bạn
Mời nhập tên của bạn